آلمان در فضای مه آلود پس از انتخابات: دموکرات مسیحی ها به جان خودشان افتاده اند

فضای سیاسی آلمان دو روز پس از انتخابات پارلمانی گرفته و مه آلود است. اولاف شولتس نامزد حزب سوسیال دموکرات برای تشکیل دولت به ائتلاف با دو حزب سبز و لیبرال نیاز دارد. نامزد حزب دموکرات مسیحی برای کناره گیری از ریاست حزب خود به شدت زیر فشار است. رسانه های خارجی نگران تاثیر منفی اختلافات سیاستمداران آلمان بر اتحادیه اروپا هستند.

از سوی دیگر، آرمین لاشت نامزد حزب دموکرات مسیحی از همه سو زیر فشار و انتقاد قرار گرفته و برخی از سیاستمداران استخواندار حزب او مثل نخست وزیر ایالت زاکسن یا مسئول سیاست  خارجی اتحاد دموکرات مسیحی او را عامل اصلی شکست حزب خود می دانند و خواستار کناره گیری او از ریاست حزب هستند.

لاشت به رغم موقعیت ضعیف خود اصرار می ورزد که می تواند از طریق ائتلاف با همان دو حزب لیبرال و سبز دولت جدید را تشکیل بدهد. این البته برای زمانی است که اولاف شولتس در مهلت مقرر نتوانسته باشد فهرست اعضای کابینه خود را تسلیم رئیس جمهور کند.

پایان دوران ائتلاف بزرگ؟

دو حزب سوسیال دموکرات و دموکرات مسیحی که از آغاز تاسیس جمهوری فدرال آلمان رقیب سرسخت یکدیگر بوده اند، در برخی دوره ها نیز ائتلافی را تشکیل داده اند که از آن به عنوان “ائتلاف بزرگ” نام برده می شود. دلیل این نامگذاری این است که دو حزب تاکنون همیشه به لحاظ کسب آرای مردم بزرگترین احزاب آلمان بوده اند.

حزب سوسیال دموکرات به رهبری اولاف شولتس در دولت های سوم و چهارم آنگلا مرکل حضور داشت و به همین دلیل، اولاف شولتس قائم مقام و وزیردارائی مرکل بود، ولی اولاف شولتس، با بروز برخی اختلاف نظرها میان حزب خود و حزب مرکل با قاطعیت اعلام کرد که حزب او در صورت احراز اکثریت در انتخابات ۲٠۲۱ حاضر به ائتلاف با حزب دموکرات مسیحی نخواهد بود. اکنون، این اتفاق افتاده و حزب سوسیال دموکرات، هرچند با فاصله ای کم، در هر حال پیروز شده است و در تشکیل دولت اولویت دارد.

به روایت دیگر، اگر شولتس موفق به جلب همکاری مشترک دو حزب سبزها و لیبرال ها نشود، آنوقت آرمین لاشت می تواند شانس خود را برای تشکیل دولت و تصاحب مقام صدراعظمی آلمان بیازماید، موقعیتی که البته نظرسنجی ها و نتیجه انتخابات نشان می دهند مناسب آن نیست.

اقلیتی که سرنوشت ساز شده است

اما رقابت اصلی در چالش های پس از انتخابات نه میان دو حزب بزرگ تر سوسیال دموکرات و دموکرات مسیحی، بلکه میان دو حزب کوچکتر سبزها و دموکرات آزاد (لیبرال) جاری است. در آلمان این روزها از این دو حزب به عنوان “صدراعظم سازان” نام برده می شود، زیرا بدون همکاری این دو حزب نه اولاف شولتس می تواند صدراعظم آلمان شود و نه آرمین لاشت.

نشریه ولت آلمان می نویسد که این دو حزب قرار است از روز چهارشنبه ۲٩ سپتامبر مذاکرات خود را برای ترسیم خطوط مشترکی که می تواند سبب ائتلاف آن ها با حزب سوسیال دموکرات شود آغاز کنند. اگر این مذاکرات به نتیجه مثبتی برسد، بحران خلاء قدرت در آلمان را می توان تمام شده ارزیابی کرد.

اما همکاری این دو حزب چگونه ممکن است؟

با نگاهی به برنامه های حزب سبزها و حزب دموکرات آزاد برای چهار سال آینده، به راحتی می توان دریافت که حزب سبزها، در کلیت برنامه خود به حزب سوسیال دموکرات و حزب دموکرات آزاد به حزب دموکرات مسیحی نزدیک است. حزب سبزها مثل حزب دموکرات مسیحی برای عدالت اجتماعی و حفاظت از محیط زیست اولویت قائل است، اما حزب دموکرات آزاد بیشتر از گسترش بازار کار و تشویق لایه های بالای طبقه متوسط و سرمایه داران به سرمایه گذاری در آلمان پشتیبانی می کند و در این زمینه به حزب دموکرات مسیحی نزدیک تر است.

یک پیروزی مورد مناقشه

ناظران آلمانی از “موقعیت پات” در مورد انتخابات آلمان سخن می گویند. بسیاری از ناظران و رسانه ها نیز با توجه به اختلاف بسیار اندک آرای دو حزب سوسیال دموکرات و دموکرات مسیحی عنوان “انتخابات بدون پیروز” را به کار می برند که واقعیت است، اما از زاویه دیگری هم می توان به نتیجه انتخابات نگریست:

حزب سوسیال دموکرات، آرای خود را در انتخابات اخیر در مقایسه با انتخابات سال ۲٠۱۷ از ۲٠٫۵درصد به ۲۵٫۷درصد رساند، در حالی که آرای حزب دموکرات مسیحی در همین دوره از ۲۶٫٨درصد به ۲۴٫۱درصد در سال  کاهش یافت. به این ترتیب می توان گفت که این انتخابات در مقایسه با یک دوره پیش، پیروزی چشمگیری برای سوسیال دموکرات ها بوده است، بخصوص که آن ها همزمان در برلین و ایالت شرقی مکلنبورگ فورپومرن نیز با اختلاف زیاد از دموکرات مسیحی ها بر جایگاه نخست تکیه زدند.

نگرانی رسانه های بین المللی

در این میان رسانه های خارجی هم با کنجکاوی و بعضا نگرانی روندی را که آلمان در روزهای پس از انتخابات می پیماید دنبال می کنند. نشریه ولت آلمان می نویسد: “رسانه های بین المللی انتظار می کشند که دنیای سیاست در آلمان دریدن خود را آغاز کند. این نشریه می افزاید: “جامعه بین المللی از هم اکنون نگران کاهش قدرت عمل آلمان و تاثیر آن بر آینده اروپا است”.

ولت آلمان دلیل می آورد: “پس از شانزده سال صدراعظمی مرکل، برای اولین بار در دهه های متعدد کار به ائتلاف سه گانه رسیده است. با توجه به سمت گیری احزاب به سوی “ائتلاف چراغ راهنمائی” هنوز معلوم نیست که صدراعظم آینده چه کسی خواهد بود. مفسران بین المللی معتقدند مذاکرات بسیار سختی در راه است که می تواند برای مدتی طولانی اروپا را فلج کند”.

منظور از ائتلاف چراغ راهنمائی همکاری احزاب سوسیال دموکرات، سبزها و دموکرات آزاد در تشکیل دولت است، زیرا رنگ نمادین این احزاب به ترتیب سرخ و سبز و زرد و همرنگ چراغ راهنمائی است.

ولت سپس نگاه روزنامه های معتبر اروپائی را منعکس می کند که به طور خلاصه چنین است:

استاندارد اتریش: “وجود یک خلاء سیاسی مجاز نیست”.

دیلی صباح ترکیه:”توپ در زمین لیبرال ها است”.

لا وانگارد اسپانیا: “اروپا به یک صدراعظم مقتدر نیاز دارد”.

پولیتیکو بلژیک: “اداره صدراعظمی بدون قدرت عمل”.

ال پائیس اسپانیا: “آینده اروپا بستگی به احزاب آلمان دارد”.

نویه سورشر تسایتونگ سویس: “حزب دموکرات مسیحی شروع به دریدن خود می کند”.

فولکس کرانت هلند: “اروپا به یک آلمان قدرتمند نیاز دارد”.

تایمز بریتانیا: “آلمان به وحدت نیاز دارد”.

و روزنامه های دیگر نیز، اغلب عنوان هائی را برگزیده اند که نشان از نگرانی عمیق آن ها نسبت به آینده آلمان و اتحادیه اروپا دارد. اما از این نگرانی در میان مردم عادی آلمان اثری نیست. آن ها بر حسب تجربه می دانند که سیاستمداران سرانجام راهی برای تقسیم قدرت و آغاز کار دولت می یابند.

آغاز مذاکرات سبزها و لیبرال ها

روزنامه تاگس اشپیگل که در برلین منتشر می شود می نویسد که دو حزب سبزها و دموکرات آزاد روز چهارشنبه برای بررسی وجوه مشترک و افتراق دیدگاه های خود به گفت و گو خواهند نشست.

همین روزنامه ضمن تاکید بر تعیین کننده بودن این مذاکرات می نویسد که به احتمال زیاد یکی از بحث ها بر سر این خواهد بود که روبرت هابک رهبر حزب سبزها قائم مقام شولتس شود.

در میان سبزها کم نیستند کسانی که معتقدند اگر روبرت هابک به جای آنالنا بائربوک نامزد صدراعظمی حزب سبزها می شد، این حزب شانس بیشتری برای رسیدن به قدرت می داشت. هابک و بائربوک حزب سبزها را از دو سال پیش به طور مشترک رهبری می کنند. همکاری آن ها در مبارزات انتخاباتی نمونه بود، در حالی که رهبران دو حزب دموکرات مسیحی و سوسیال مسیحی در این دوران حاشیه های زیادی آفریدند که سبب فرار رای دهندگان از اتحاد دموکرات مسیحی شد.

rfi

Share: