رژیم ایران در برابر اعتراضات مردمی، تنها به سرکوب سیستماتیک و نقض آشکار حقوق شهروندان معترض متوسل شده است، بلکه تصویری روشن از فروپاشی اخلاقی و حقوقی حاکمیت ارائه میدهد.
امروز سهشنبه ۷ بهمن ۱۴۰۴، اعتراضات سراسری وارد اولین روز ماه دوم شد. مجموعه گزارشهای اخیر از بازداشتهای گسترده، اعترافات اجباری، قطع درمان پزشکی، شلیک به کودکان و تشدید بحران انسانی در زندانها نشان میدهد رژیم ایران در مواجهه با اعتراضات مردمی سیاست سرکوب عریان و سیستماتیک را در پیش گرفته است؛ سیاستی که نهتنها معترضان، بلکه کادر درمان، کودکان، خانوادهها و حق حیات را نیز هدف قرار داده و تصویری روشن از فروپاشی اخلاقی و حقوقی حاکمیت ارائه میدهد.
تداوم موج بازداشتها در روژهلات
بر اساس گزارشهای منتشر شده، در ادامهی روند فزایندهی بازداشت شهروندان و فعالان مدنی در روژهلات کوردستان، چهار شهروند در استان ایلام توسط نیروهای امنیتی بازداشت شدند. هویت این افراد فرشته منصورینیا، ۳۶ ساله و اهل سرابله، یک شهروند ۲۰ ساله اهل شهرستان ایوان، یک شهروند ۳۲ ساله اهل ایوانغرب و یک شهروند ۲۰ ساله اهل شهرستان بدره اعلام شده است.
بر پایه این گزارش، فرشته منصورینیا در تاریخ ۱۸ دیماه در شهر سرابله توسط نیروهای امنیتی بازداشت شده و همراه با دیگر بازداشتشدگان به مکانهای نامعلومی منتقل شدهاند. از زمان بازداشت تاکنون، هیچگونه اطلاعاتی درباره وضعیت، محل نگهداری و شرایط این افراد در دسترس نیست.
همچنین تاکنون اتهامات مطروحه علیه این شهروندان بهصورت رسمی اعلام نشده است. گفته میشود فرشته منصورینیا پیشتر نیز به دلیل فعالیتهای خود سابقه برخوردهای قضایی داشته است.
در همین چارچوب، یک فعال صنفی معلمان در شهرستان هرسین نیز در تاریخ ۱۸ دیماه، بدون ارائه حکم قضایی، توسط نیروهای امنیتی بازداشت و به مکان نامعلومی منتقل شده است.
بر پایه گزارشهای منتشر شده، آمنه سلیمانی، پزشک اهل اردبیل، حدود ده روز پیش در پی یورش نیروهای امنیتی به منزل شخصیاش بازداشت شده است. از زمان بازداشت تاکنون، هیچ اطلاعاتی درباره محل نگهداری، وضعیت جسمی و شرایط حقوقی او منتشر نشده است.
منابع مطلع میگویند بازداشت این پزشک در ارتباط با کمکرسانی او به مجروحان اعتراضات اخیر صورت گرفته؛ اقدامی که در ادامه تشدید فشارهای امنیتی بر کادر درمان ارزیابی میشود و از گسترش دامنه سرکوب به حوزههای انسانی و حرفهای حکایت دارد.
این بازداشتها در حالی صورت میگیرد که گزارشهای مستمر از شهرهای مختلف روژهلات کوردستان حاکی از تداوم فشارهای امنیتی، بازداشتهای خودسرانه و افزایش برخورد با فعالان مدنی، صنفی و شهروندان عادی است.
تداوم بازداشتت، اعترافات اجباری و تشدید بحران زندانها
به گزارش خبرگزاری هرانا، ارگان خبری مجموعه فعالان حقوق بشر در ایران، بر اساس تازهترین دادههای تجمیعی در سیامین روز از آغاز اعتراضات، مجموع کشتهشدگان تأییدشده به ۶۱۲۶ نفر رسیده که از این تعداد ۵۷۷۷ نفر معترض، ۸۶ نفر کودک زیر ۱۸ سال، ۲۱۴ نفر نیروهای وابسته به حکومت و ۴۹ نفر غیرمعترض یا غیرنظامی هستند. شمار کشتههای در حال بررسی ۱۷۰۹۱ نفر است. مجموع بازداشتها به ۴۱۸۸۰ نفر رسیده، شمار مجروحان دارای جراحت شدید ۱۱۰۰۹ نفر و تعداد پخش اعترافات اجباری ۲۴۵ مورد گزارش شده است. تعداد احضارشدگان به نهادهای امنیتی ۱۱۰۲۴ نفر است. مجموع رخدادهای اعتراضی ثبتشده به ۶۵۱ مورد در ۲۰۰ شهر و ۳۱ استان رسیده است.
طبق گزارش هرانا یک شهروند در جریان اعتراضات کرج در تاریخ ۱۴ دیماه ۱۴۰۴، با اعمال خشونت توسط نیروهای امنیتی مقابل محل سکونتش در محله گوهردشت بازداشت شده است. با گذشت ۱۳ روز از زمان بازداشت، همچنان هیچ اطلاعی از محل نگهداری و اتهامات مطروحه علیه این شهروند در دست نیست.
همزمان، رسانههای رژیم ایران از بازداشت ۵۴ شهروند در ارتباط با اعتراضات سراسری در شهرهای یزد، زنجان و ملارد خبر دادهاند. صدا و سیما اعلام کرده است که تنها در یک عملیات همزمان ۱۰ یزدی را بازداشت شدهاند و اداره کل اطلاعات استان یزد مدعی شده شمار بازداشتشدگان به ۵۲ نفر رسیده است.
خبرگزاری تسنیم نیز ویدیوهایی از اعترافات اجباری دو شهروند بازداشتشده در زنجان و ملارد منتشر کرده و آنان را «لیدر اغتشاشگران» خوانده است؛ ویدیوهایی که شرایط ضبط آنها مشخص نیست. این رویه در تهران و مشهد نیز تکرار شده است. بنا بر گزارش رسانههای نزدیک به نهادهای امنیتی، دستکم ۱۵ شهروند از جمله یک زن در تهران، مشهد و ملارد بازداشت شدهاند. تسنیم از بازداشت ۱۲ شهروند در تهران خبر داده است. فارس نیز از بازداشت یک شهروند در ملارد و انتشار ویدیوی اعترافات اجباری او خبر داده است. در تمامی این موارد، هویت و محل نگهداری بازداشتشدگان اعلام نشده است.
در همین حال، استاندار سمنان از بازداشت بیش از ۳۰۰ شهروند در ارتباط با اعتراضات اخیر در این استان خبر داده و آنان را «سرکردههای اصلی اغتشاشات» معرفی کرده است.
از سوی دیگر، شبکه اسناد حقوق بشر بلوچستان از تشدید بحران تراکم جمعیت در زندان مرکزی زاهدان خبر داده است. بنا بر این گزارش، در پی بازداشتهای گسترده در سیستان و بلوچستان، بندهای کانون اصلاح و تربیت و بند جوانان زندان زاهدان بهطور کامل از بازداشتشدگان پر شده و ظرفیت پذیرش خود را از دست دادهاند. بسیاری از افراد منتقلشده، بازداشتشدگان اعتراضات اخیر هستند که همچنان در وضعیت بلاتکلیف و بدون دسترسی مؤثر به مراجع قضایی نگهداری میشوند. گزارشها حاکی است تراکم جمعیت در برخی بندها به دو تا سه برابر ظرفیت استاندارد رسیده و زندانیان از امکانات اولیه، خدمات درمانی و بهداشتی محروماند؛ وضعیتی که خطر شیوع بیماری و فشار شدید روانی، بهویژه بر نوجوانان و جوانان، را افزایش داده است.
در کنار این موارد، کمپین فعالین بلوچ ویدیویی منتشر کرده که لحظات وداع خانواده با پیکر بیجان یک کودک ۱۱ ساله بلوچ را نشان میدهد. بر اساس این گزارش، این کودک شامگاه جمعه ۱۹ دیماه ۱۴۰۴، حدود ساعت ۲۱، در شهرک شهید رجایی مشهد هدف شلیک گلوله جنگی نیروهای جمهوری اسلامی قرار گرفت.
همچنین لیلا آشناپسند، ۶۴ ساله و اهل بندرعباس، شامگاه جمعه ۱۹ دی ۱۴۰۴ در جریان اعتراضات سراسری، پس از کمک به یک جوان مجروح و در مسیر بازگشت به منزل، با تیراندازی نیروهای نظامی کشته شد.
بازداشت یک شاعر و نویسنده در تهران و بازداشت یک شهروند بهایی در مشهد و انتقال به زندان وکیلآباد نیز گزارش شده است.
همچنین منابع خبری گزارش داداد که حورا عسکری، شهروند بازداشتشده اهل یاسوج که ۱۹ دی ۱۴۰۴ توسط نیروهای امنیتی بازداشت شده، بهدلیل آسیب شدید به چشم راست در معرض نابینایی کامل قرار دارد. با وجود از دست دادن کامل بینایی این چشم و نیاز فوری به درمان تخصصی، مسئولان زندان از انتقال او به بیمارستان جلوگیری کردهاند؛ اقدامی که سلامت و بینایی او را با خطر جدی و جبرانناپذیر مواجه میکند.
زندان لاکان؛ بازداشتگاه مرگ در سایه سرکوب حکومتی
همزمان با اوجگیری اعتراضات سراسری، زندان لاکان رشت به نمادی عریان از خشونت سازمانیافته جمهوری اسلامی بدل شده است. بنا بر گزارشهای موثق، مجروحان تیرخورده بدون هیچگونه درمان از بیمارستانها ربوده و به این زندان منتقل شدهاند؛ جایی که نه امکانات پزشکی دارد و نه حداقلهای انسانی رعایت میشود.
اطلاعات منتشر شده از داخل زندان حاکی است که با تخلیه بخشی از فضا و جابهجایی زندانیان قدیمی، نیروهای سپاه و نهادهای امنیتی کنترل کامل لاکان را در دست گرفتهاند. ارتباط زندانیان با خانوادهها بهطور کامل قطع شده و بازداشتشدگان در بیخبری مطلق نگهداری میشوند.
گزارشها از جانباختن تعدادی از مجروحان به دلیل شکنجه و فقدان رسیدگی پزشکی خبر میدهند. بیش از دو هزار بازداشتی در سالنهایی فاقد گرمایش، پتو و تغذیه کافی نگهداری میشوند و موارد متعدد شکنجه گزارش شده است.
از سوی دیگر، مشهد این روزها به شهری تحت اشغال شباهت دارد؛ زندانها مملو از بازداشتشدگان، خیابانها صحنه سرکوب خشن و قربانیان اعتراضات بهصورت پنهانی به خاک سپرده میشوند. گزارشهای مردمی از بازداشت ۲۵ هزار شهروند حکایت دارد؛ بهطوریکه زندان وکیلآباد بین ۱۸ تا ۲۰ هزار نفر و زندان لاجوردی بیش از ۸ هزار بازداشتی را در خود جای دادهاند؛ آماری فراتر از ظرفیت این مراکز.
همزمان، شاهدان از حضور گسترده نیروهای نیابتی خارجی، بهویژه عراقی و افغان، در سرکوب معترضان خبر میدهند. به گفته منابع محلی، نیروهای مسلحی که بهویژه سلاحهای سنگین در اختیار داشتند، عمدتاً عربزبان بوده و در مناطق مختلف مشهد و حتی کیش فعال بودهاند. همچنین گزارش شده این نیروها در محلههایی چون بلوار سازمان آب، قاضیطباطبایی و طرق اسکان داده شدهاند.
Minh
پنج هفته خیزش؛ از خیابانهای ملتهب تا سرکوب سازمانیافته
هشدار کارزار «سهشنبههای نه به اعدام» در مورد کشتار پنهان بازداشتشدگان
نسرین ستوده کشتار معترضان را جنایت علیه بشریت خواند و خواستار عدالت شد
ایران در چرخه سرکوب و فشار جهانی